COMPOSTEREN

ZELF COMPOST MAKEN

Als de kreet ‘Afval bestaat niet’ ergens geldt, is het in de (moes)tuin. Alles wat in de moestuin groeit en waar u vanaf wilt, kan worden hergebruikt. U kunt het via de biobak afvoeren, zodat de grote composteerbedrijven er fabriekscompost van maken (daar is niets mis mee), maar u kunt het ook voor eigen gebruik in uw tuin verwerken. Dat kan door het op een composthoop of in een compostvat te composteren. Het mes snijdt aan twee kanten. U helpt hiermee het milieu (minder afval) en het is goed voor uw tuin. Ongeveer 90% van al het tuinafval en 50% van het keukenafval is geschikt om te composteren. U heeft dus aanmerkelijk minder ‘groen’ afval.

WAT IS COMPOSTEREN

Composteren is het op natuurlijke wijze afbreken van tuin- en keukenafval tot een humusachtige stof die uw tuingrond verrijkt. Compost zorgt ervoor dat de grond beter vocht vasthoudt, dat het bodemleven wordt geactiveerd en dat meststoffen beter en langduriger werken.

Tijdens het proces van composteren zetten biljoenen microben (bacteriën, schimmels, enz.) het tuin- en keukenafval om in voeding. De micro-organismen (microben) zetten tijdens het proces energie om in warmte. Hierbij kan een temperatuur van zo’n 60ºC ontstaan, waarbij eventuele ziektekiemen en onkruidzaden gedood worden.

GEEN STANK

Het feit dat compost zou zorgen voor een ondraaglijke stank, ongedierte en rotzooi is een fabeltje. Als het goed gebeurt, is het een stankloos omzettingsproces met als eindproduct heerlijke compost die naar bosgrond geurt. Het gebruik van een goed compostvat of -bak, het vullen hiervan met het juiste tuin- en keukenafval en het plaatsen op de juiste plek in de tuin, zorgen ervoor dat u er geen last of overlast van heeft.

COMPOSTVAT OF COMPOSTBAK?

Het maken van een compost doet u in een compostvat of in een compostbak afhankelijk van uw tuingrootte en uw voorkeur.

Compostvat of composter

Een compostvat is een gesloten container, die makkelijk is in gebruik. U voegt afval aan de bovenzijde toe en schept de compost aan de onderzijde eruit. De werking in een compostvat is snel, goed te beheersen, hygiënisch en u heeft geen last van bijvoorbeeld vliegen. Voor een grote tuin (meer dan 250 m²) is de capaciteit van één compostvat echter te klein. U kunt dan kiezen voor meerdere compostvaten of een compostbak.

Compostbak  of composthoop

Een losse composthoop vraagt vrij veel ruimte (1,5 tot 2 m breed), daarom zijn er ook compostframes van hout of metaalgaas te koop. Dat staat vaak ook netter en met een paar frames naast elkaar is het heel makkelijk werken. U kunt natuurlijk ook zelf een compostbak van een paar palen met gaas of van hout maken. Zorg bij de laatste wel voor ruimte tussen de planken. Er moet van alle kanten lucht in de te composteren massa kunnen doordringen. Twee bakken naast elkaar is handig voor het ‘omzetten’ van de compost.

GOEDE PLEK

Warmte versnelt het afbraakproces dus daar is zon voor nodig maar ook wind en regen moeten zoveel mogelijk vrij spel krijgen. Vocht en lucht zijn namelijk essentieel voor het proces van composteren, bovendien blijft de compost dan voldoende vochtig. Te droge compost gaat namelijk rotten en dus stinken. Een plek in lichte schaduw onder een boom of hoge struiken is daarom een ideale plaats voor uw compost.

Contact met de grond

Plaats het compostvat rechtstreeks op de volle grond, dan zal het bodemleven (dat voor de vertering/omzetting in compost moet zorgen) vanzelf in de hoop doordringen. Komt uw compost niet in aanraking met de grond dan kunt u ook enkele scheppen goede tuinaarde toevoegen.

COMPOST HEEFT LUCHT NODIG

Om het compostproces te versnellen is regelmatige beluchting nodig. Dit kan door de composthoop ‘om te zetten’ ofwel te keren. In een compostbak dient u de compost elke 6 weken tot 3 maanden (afhankelijk van de grootte) om te zetten. Het hele proces van composteren duurt hierbij 4 tot 9 maanden. Het omzetten kunt u het beste doen met een riek.

In een composter

In een compostvat is het ‘keren’ moeilijker te realiseren, vandaar dat onze compostvaten speciaal zijn ontworpen voor efficiënte beluchting van het afval. Het gebruik van een compostversneller wordt hierbij aangeraden. Het hele proces versnelt daardoor naar ongeveer twee maanden.

Variatie in het afval

Om te composteren is onder andere zuurstof, koolstof en stikstof nodig. Deze stoffen dienen in de juiste verhouding in de compost aanwezig te zijn. Dit bevordert u door variatie aan te brengen in het tuin- en keukenafval dat u aan de compost toevoegt. Gooi het afval simpel in de compostbak zonder aan te stampen, dat geeft ook meer lucht aan de compost.

Opbouw in laagjes

In de opbouw van de composthoop zit ’m het geheim van goed composteren. U moet niet zomaar dikke pakketten plantenafval opbrengen, maar vrij dunne, afwisselende laagjes van grof en droog en wat fijner en vochtiger materiaal. Hoe gevarieerder, des te beter, maar niet te nat. Als er te veel nat materiaal op elkaar komt te liggen, kan rotting ontstaan en dat wilt u waarschijnlijk voorkomen.

WAT MAG WEL EN NIET OP DE COMPOSTHOOP?

In principe kunt u alle plantaardige en verteerbare stoffen op uw composthoop kwijt.
Dus geen materiaal dat niet verteert, zoals glas, metaal, kunststof en steen. Bedenk verder dat de compost uiteindelijk in uw tuin terecht komt. Dus voeg niets toe dat ziektekiemen kan bevatten, zoals beschimmelde planten, vleesresten en uitwerpselen van huisdieren of mensen (dus géén kattenbakvulling of luiers!). Verder geen zaaddragend onkruid, sigaretten of geïmpregneerd hout. En liever ook geen papier. Al is dat wel plantaardig, door de compacte structuur duurt het te lang voordat het helemaal is verteerd.

Als hoofdregel geldt; hoe gevarieerder de inhoud van de compostbak, hoe voedzamer de compost!

BESTE TIJD OM TE COMPOSTEREN

U kunt in principe het gehele jaar composteren. Het beste kunt u echter beginnen aan het eind van de winterperiode als de dooi invalt. Met een compostvat heeft u, indien u gebruik maakt van een compostversneller, al na twee maanden uw eerste eigen compost tot uw beschikking. U kunt het gehele voorjaar en zomer en herfst gewoon doorgaan met compost maken. Zo heeft u altijd voldoende compost voor handen.

WANNEER IS DE COMPOST KLAAR?

Na vier tot negen maanden (afhankelijk van het te composteren materiaal) is de compost ‘rijp’, al het organische materiaal is omgezet. De compost is gebruiksklaar als deze aanvoelt als droge tuinaarde en ruikt als verse bosaarde. Zijn er nog onverteerde resten, stop deze dan terug in de compostbak.

HOE KUNT U COMPOST GEBRUIKEN?

Een goede compost activeert het bodemleven en bevat veel voedingsstoffen (ook veel sporenelementen) die langzaam vrijkomen en het is in staat vocht te binden, het verbetert de grond en de doorlaatbaarheid voor vocht en lucht. Spreid eens per jaar een laagje van 1,5 à 2 cm (twee vingers) dik over de grond van uw moestuin uit. Doe dat bij lichte grond in het voorjaar en bij zware grond in het najaar. Inwerken hoeft niet, daar zorgt het bodemleven wel voor. Zorg dat de compost niet op bladeren en stengels van planten komt. Dat zou verbranding kunnen veroorzaken. U kunt uw zelfgemaakte compost ook door de aarde mengen als u nieuwe planten of struiken plant.

Om te mulchen

U kunt halfrijpe compost (3 à 4 maanden oud) ook als grof mulchmateriaal gebruiken. Fijn gemaakt plantaardig afval wordt ook wel direct in niet te dikke lagen op ongebruikte moestuinbedden bij elkaar geharkt, waar het kan verteren. Dat wordt oppervlaktecompostering genoemd. Maak voor het opbrengen van compost in uw tuin de grond eerst grondig onkruidvrij.

Kom snel naar de winkel om ons assortiment te bekijken!

Naar boven

Delen op:FacebookHyvesTwitter

Stuur doorPrint